Μήπως οι πολίτες που ασχολούνται με τη προστασία των ζώων χρειάζεται να αρχίσουν να εμβαθύνουν περισσότερο τα πράγματα, να ξεκαθαρίζουν έννοιες και η σκέψη τους να γίνεται πιο κριτική, πιο αναλυτική και “ψαγμένη”;
Να ερμηνεύουμε σωστά, πρόσωπα, καταστάσεις, γεγονότα για να γίνει αποδοτικός ο αγώνας μας;
Ας δούμε κάποιες σκέψεις για το τι εννοούμε, αφού απαντήσουμε πρώτα στα παρακάτω απλά ερωτήματα.
Ποιος φτιάχνει τους νόμους;
Η εκάστοτε Κυβέρνηση είναι η απάντηση, οι υπουργοί της, τα εξειδικευμένα στελέχη της.
Ποιος ευθύνεται αν οι νόμοι δεν είναι σωστοί κ δεν ανταποκρίνονται στο λόγο για τον οποίο φτιάχτηκαν;
Η απάντηση δεν διαφέρει από την προηγούμενη.
Ποιος φέρνει τα νομοσχέδια στη Βουλή για ψήφιση, ώστε να γίνουν νόμοι;
Η εκάστοτε Κυβέρνηση και πάλι είναι η απάντηση.
Ποιος ψηφίζει τους νόμους;
Η Βουλή των Ελλήνων, ήτοι οι βουλευτές και υπουργοί του κυβερνώντος κόμματος, η αξιωματική αντιπολίτευση και η υπόλοιπη αντιπολίτευση.
Ποιος ευθύνεται πρωτίστως, αν οι νόμοι δεν είναι σωστοί, αν δεν εφαρμόζονται, αν η δικαιοσύνη δε λειτουργεί, αν η αστυνομία δεν είναι ενημερωμένη με τη νομοθεσία, αν οι Δήμοι δεν ανταποκρίνονται στην αρμοδιότητα των άστεγων ζώων, αν η πολιτική επιλογή της Κυβέρνησης είναι να μην υπάρχει ειδική ποινή για τους Δήμους, αν δεν υπάρχει σοβαρή και στοχευμένη επιμόρφωση των διαφόρων κρατικών υπηρεσιών, αν στα εκπαιδευτικά ιδρύματα δεν υπάρχει σοβαρή, κρατική πρόνοια για το περιβάλλον και τα ζώα κοκ;
Φυσικά τη πρώτη, τη κύρια, τη μέγιστη ευθύνη φέρουν αυτοί που μας κυβερνούν κάθε φορά.
Αφού ξεκαθαρίσουμε τα παραπάνω, ας δούμε γιατί ο αγώνας των φιλοζωικών φορέων και των εθελοντών πολιτών κινείται σε λάθος ατραπούς με συνέπεια τα αποτελέσματα του αγώνα μας να είναι εξαιρετικά πενιχρά;
Τι πιστεύει η Νέμεσις
Με αφορμή τη νέα χρονιά και τα συμπεράσματα του Α’ Συνεδρίου Φιλοζωικών Φορέων και Εθελοντών στο τέλος του Νοεμβρίου, πιστευουμε, ότι είναι η στιγμή να δούμε με καθαρό μάτι το ζήτημα των άστεγων ζωων συντροφιάς και να επαναπροσδιορίσουμε στόχους, προτεραιότητες και στρατηγική, όπως πολλές φορές έχουμε πει.
Γιατί, όσο κι αν επικρατεί μια απλουστευμένη εικόνα στον φιλοζωικό χώρο, η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη και απαιτεί να αναμετρηθούμε με τις αληθινές πηγές του προβλήματος.
Εδώ και χρόνια, μεγάλο μέρος των φιλόζωων στρέφει τον θυμό και τις καταγγελίες σχεδόν αποκλειστικά στους Δήμους.
Αυτό όμως, δεν αντικατοπτρίζει την πραγματική ιεραρχία ευθυνών. Ναι, οι Δήμοι έχουν υποχρεώσεις και συχνά αποτυγχάνουν. Αλλά το πρόβλημα δεν γεννιέται σε ένα δημοτικό γραφείο — γεννιέται στο κεντρικό επίπεδο, εκεί όπου η Πολιτεία καθορίζει νόμους, πόρους, ελέγχους και εθνική στρατηγική.
Και εκεί όπου, για δεκαετίες, οι εκάστοτε Κυβερνήσεις άφησαν τις ανεξέλεγκτες γεννήσεις, τις εγκαταλείψεις και την παντελή έλλειψη εποπτείας να διαμορφώσουν το χάος που ζούμε σήμερα.
Αντιθέτως με ό,τι πιστεύεται, οι Δήμοι δεν λαμβάνουν καμία ευρωπαϊκή επιδότηση για τα αδέσποτα. Και η χρηματοδότηση που δίνει το Υπουργείο είναι ελάχιστη, απόλυτα δυσανάλογη με τις ανάγκες μιας χώρας, όπου ο αριθμός των ζώων δεν έχει ποτέ καταγραφεί πραγματικά.
Έτσι, το μεγαλύτερο μέρος των χρημάτων που διαθέτουν οι Δήμοι προέρχεται από τα δικά τους ταμεία, τα οποία συχνά καλούνται να στηρίξουν προγράμματα τεράστιας κλίμακας χωρίς ουσιαστική κρατική υποστήριξη.
Είναι αδύνατο να υπάρξει πραγματική διαχείριση με τόσα λίγα μέσα, χωρίς εθνικό σχέδιο, χωρίς επαρκές προσωπικό και χωρίς επαγγελματικά πρότυπα.
Οι Δήμοι και πολλές άλλες σημαντικές υπηρεσίες είναι υποστελεχωμένοι και δεν μπορούν εκ των πραγμάτων να ανταποκριθούν σ αυτή τη τόσο σύνθετη, δύσκολη, πολύπλοκη αρμοδιότητα.
Γι αυτό και καταλήγουμε τα περισσότερα δημοτικά κυνοκομεια να είναι κόλαση για τα ζώα.
Οι Δήμοι μπορούν να βελτιώσουν διαδικασίες, να συνεργαστούν, να οργανώσουν καλύτερα τις υπηρεσίες τους.Φερουν φυσικά ευθύνη, τη δική τους μεγάλη ευθύνη, αλλά αυτή η ευθύνη είναι απορροια επιλογών και αποφάσεων της κεντρικής εξουσίας.
Δεν μπορούν, όμως, να λύσουν ένα ζήτημα που από τη φύση του είναι εθνικό.
Όταν η Πολιτεία δεν ελέγχει τους εκτροφείς, δεν επιβάλλει τη σήμανση, δεν εφαρμόζει ελέγχους, δεν οργανώνει μηχανισμό εποπτείας και δεν προσφέρει ενιαία πρωτόκολλα, τότε το πρόβλημα ξεπερνά κατά πολύ τις δυνατότητες μιας δημοτικής αρχής.
Το ψάρι εξακολουθεί να βρωμάει από το κεφάλι — και το «κεφάλι» είναι οι πολιτικές αποφάσεις.
Ναι, υπάρχουν Δήμοι που λειτουργούν ανεπαρκώς, που ανέχονται, Δήμοι τύπου Κρεστενας που στην ουσία κακοποιούν τα ζώα και χρειάζονται οξύτατη κριτική.
Όμως, για να έχει νόημα η πίεση και η διεκδίκηση, πρέπει να απευθύνεται πρωτίστως εκεί όπου χαράσσεται η πολιτική: στις Κυβερνήσεις, στα Υπουργεία, στην Πολιτεία που αποφασίζει για όλους.
Το να στοχοποιούμε μόνο την τοπική αυτοδιοίκηση είναι σαν να φωνάζουμε σε λάθος τοίχο — και αυτό αφήνει ανέγγιχτους όσους έχουν την αποφασιστική εξουσία.
Αν θέλουμε πραγματική αλλαγή το 2026 και πέρα, χρειάζεται αλλαγή στη σκέψη μας, αλλαγή στρατηγικής.
Να ζητήσουμε από το Κράτος μια ολοκληρωμένη εθνική πολιτική για τα ζώα, ισχυρούς ελέγχους, λειτουργική εποπτεία, επαρκή χρηματοδότηση και σαφές πλαίσιο για όλους.
Να απαιτήσουμε λύσεις από αυτούς που μπορούν να τις εφαρμόσουν.
Μόνο τότε η φιλοζωία θα αποκτήσει δύναμη και ουσία — και δεν θα είναι μια φωνή που χάνεται επειδή απευθύνεται στο λάθος σημείο.
Όσο τρέχουμε πίσω από τα άστεγα ζώα, όσο υποκαθιστούμε το κράτος και όσο μας φταίνε, σχεδόν αποκλειστικά οι Δήμοι, προσφέρουμε κάκιστες υπηρεσίες και ο φαύλος κύκλος δε σταματά ποτέ.
Γιατί ο φαύλος κύκλος δεν είναι τίποτα άλλο από έναν λανθασμένο συλλογισμό, μια λάθος τακτική, μια λανθασμένη στρατηγική.
