Σε μία κίνηση που προκαλεί έντονες αντιδράσεις στον χώρο του εθελοντισμού, η Πανελλήνια Ομοσπονδία ΝΕΜΕΣΙΣ, για το Περιβάλλον, τα Ζώα και το Αντι-Κυνήγι, απέστειλε Ανοιχτή Επιστολή στον Υπουργό Εσωτερικών, εκφράζοντας την οργή και την έντονη αντίθεσή της σε ένα υπό συζήτηση νομοσχέδιο, το οποίο χαρακτηρίζει ως ευθεία επίθεση στην κοινωνία των πολιτών και τον ίδιο τον εθελοντισμό. Η Ομοσπονδία καταγγέλλει ότι το νομοσχέδιο, το οποίο αναμένεται να ψηφιστεί στη Βουλή, τιμωρεί χιλιάδες εθελοντές, τους φακελώνει και ποινικοποιεί κάθε μορφή εθελοντικής δράσης, ειδικά στο φιλοζωικό κίνημα.
Νομοσχέδιο-«Βόμβα»: Οι Αιχμές της ΝΕΜΕΣΙΣ
Στην επιστολή της, η Ομοσπονδία ΝΕΜΕΣΙΣ κάνει λόγο για πρακτικές που παραπέμπουν σε άλλες εποχές, τονίζοντας ότι η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Εσωτερικών φαίνεται να επιδιώκει την επιβολή «πειθήνιων, άνευρων και απολίτικων ατόμων» και όχι την ενίσχυση της ενεργού πολιτειότητας. Η Ομοσπονδία υπογραμμίζει την έλλειψη ενημέρωσης και διαβούλευσης με τις φιλοζωικές οργανώσεις, γεγονός που εγείρει σοβαρά ερωτήματα.
Ποινικά Μητρώα και «Πιστοποιητικά Κοινωνικών Φρονημάτων»
Ένα από τα πλέον επίμαχα σημεία της επιστολής αφορά το Άρθρο 25 του νομοσχεδίου, το οποίο προβλέπει την αυτεπάγγελτη αναζήτηση ποινικού μητρώου για κάθε μέλος διοικητικού οργάνου σωματείου. Η ΝΕΜΕΣΙΣ υποστηρίζει ότι αυτή η διάταξη λειτουργεί αποτρεπτικά, εκφοβιστικά και τιμωρητικά, αποκλείοντας ενεργούς πολίτες που ασκούν κριτική στη Διοίκηση, ακόμη και για «αδικήματα λόγου» όπως η συκοφαντική δυσφήμιση. Χαρακτηρίζει τη ρύθμιση ως «δημοκρατική οπισθοδρόμηση» που θυμίζει «πιστοποιητικά κοινωνικών φρονημάτων», και μάλιστα τη στιγμή που η Ελλάδα καλείται να ενσωματώσει την Οδηγία 2024/1069, η οποία προστατεύει τους πολίτες που ασκούν κριτική.
Το Σύστημα ΕΡΓΑΝΗ: Εθελοντές στο «Μικροσκόπιο» του Κράτους;
Εξίσου έντονη είναι η αντίδραση της Ομοσπονδίας για τη μη ρητή εξαίρεση των φιλοζωικών σωματείων από το πληροφοριακό σύστημα ΕΡΓΑΝΗ. Όπως αναφέρεται στην επιστολή, οι εθελοντές δεν είναι εργαζόμενοι, δεν αμείβονται και δεν έχουν καμία σχέση με το αντικείμενο του ΕΡΓΑΝΗ. Η ένταξή τους σε αυτό το σύστημα γεννά «εύλογα ερωτήματα για σκοπιμότητες ελέγχου, φακελώματος και έμμεσης πίεσης, ακόμη και μέσω των εργοδοτών τους».
Ειδικό Μητρώο Σωματείων: Φίμωση της Κοινωνικής Αλληλεγγύης;
Η δημιουργία ενός «Ειδικού Μητρώου Σωματείων» στο Υπουργείο Εσωτερικών, με υποχρεωτική εγγραφή και απειλή μπλοκαρίσματος ΑΦΜ μέσω της ΑΑΔΕ, κρίνεται από τη ΝΕΜΕΣΙΣ ως ένα «δυσανάλογο και τιμωρητικό μέτρο». Για τα φιλοζωικά σωματεία, τα οποία στηρίζονται αποκλειστικά στον εθελοντισμό και τη μικρο-οικονομική στήριξη πολιτών, αυτή η πρόβλεψη οδηγεί πρακτικά σε «αδυναμία λειτουργίας και σε φίμωση της κοινωνικής αλληλεγγύης».
Οι Απαιτήσεις της ΝΕΜΕΣΙΣ: Άμεση Απόσυρση των Δυσμενών Διατάξεων
Κατόπιν όλων των ανωτέρω, η Πανελλήνια Ομοσπονδία ΝΕΜΕΣΙΣ ζητά ρητά και άμεσα:
- Την απόσυρση των επίμαχων διατάξεων για τις Οργανώσεις της Κοινωνίας των Πολιτών.
- Τη μη συμπερίληψη των φιλοζωικών σωματείων και συλλογικοτήτων στο πεδίο εφαρμογής του νομοσχεδίου.
- Την πλήρη εξαίρεσή τους από το σύστημα ΕΡΓΑΝΗ.
- Την απόσυρση κάθε διάταξης που οδηγεί σε έμμεσο ή άμεσο φακέλωμα εθελοντών και ενεργών πολιτών.
Ο Εθελοντισμός δεν είναι Απειλή
Η επιστολή κλείνει με ένα σαφές μήνυμα προς την κυβέρνηση: «Ο εθελοντισμός δεν είναι ύποπτη δραστηριότητα. Δεν είμαστε εγκληματίες, τα ζώα προστατεύουμε, όταν κατά τη γνώμη μας βλάπτονται από πράξεις ή παραλείψεις της Διοίκησης.» Η Ομοσπονδία διερωτάται αν τιμωρείται για την αντίθετη άποψή της και τονίζει ότι «η φιλοζωική δράση δεν είναι απειλή» και «η κοινωνία των πολιτών δεν μπορεί να τίθεται υπό καθεστώς επιτήρησης». Σε αντίθετη περίπτωση, η Ομοσπονδία ΝΕΜΕΣΙΣ επιφυλάσσεται για κάθε νόμιμη ενέργεια, με στόχο την προστασία του εθελοντισμού και των ενεργών πολιτών.
